5 пословиц о одежде на башкирском языке

Вы здесь

Пословицы на башкирском языке с переводом

На данной странице собраны интересные пословицы на башкирском языке с переводом, в которых ребенок обязательно подчеркнет для себя много полезной информации на башкирском языке.

Ағас тамырына ҡарап үҫә.
Каков корень, таков и отпрыск.

Ағасына ҡарата балтаһы.
По дереву и топор.

Аҙаҡ – тутлы ҡаҙаҡ.
Потом – суп с котом.

Аҙнаһына биш йома.
Семь пятниц на неделе.

Аҙыҡлы ат арымаҫ.
Не лошадь, а корм везет.

Аҙыҡ мулда бисмилла артын ҡыҫа.
Кто нужды не знает, тот и бога забывает.

Тиккә һыйыр ҙа мышнамай.
Даром и чирей не вскочит.

Тик торған да юҡ, эш ҡырған да юҡ.
Много поту, да мало проку.

Тик торған – отторған, тик тормаған – туҡ торған.
Не потопаешь – не полопаешь. (Мало чести – стоять на месте.)

Тик тормаған телдә бәлә бар.
Кто много болтает, тот беду на себя накликает.

Тилене килегә һалып төйһәң дә, тиле булыр.
Дурака хоть в ступе толки, дураком и останется.

Тимерҙе ҡыҙыуында һуҡ.
Куй железо, пока горячо.

Тимерсе бысаҡҡа йәлсемәҫ.
Сапожник без сапога, кузнец без топора.

Тинтәктең таяғы ҡырҡ, береһе теймәһә, береһе тейер.
Дурак, что мутовка: куда не поверни, а сук напереди.

Тиң тиңде тарта, бизмән герҙе тарта.
Вяжись лычко с лычком, ремешок с ремешком.

Тирләп эшләһәң, тәмләп ашарһың.
Работай до поту, так поешь в охоту.

Тир менән сир сыға.
С потом хворь отходит.

Тирә яғым яу булһа ла, өйөм эссе һау булһын.
Хорошо с печи глядеть, как медведь козу дерет.

Тишеккә ямау, йыртыҡҡа ҡормау.
К каждой бочке затычка.

Үҙе ҡурҡа, үҙе йолҡа.
И хочется, и колется.

Үҙ елкәмде белмәйем, ҡәйнәмдеке ҡап-ҡара.
Свой затылок не вижу, а у тещи черным-черно.

Үҙемдеке – үҙәктә, кешенеке – кештәктә.
Чужая беда – смех, своя беда – грех.

Үҙем тапҡан мал түгел, атайҙыҡы йәл түгел.
Чужого добра не жаль.

Үҙем ярлы – буйым ғәрле.
Голо, да гордо.

Үҙеңде ҙурлама, кешене хурлама.
И сам не зазнавайся, и других не унижай.

Үҙе уңған егеттең ата-инәһен һорама.
Не спрашивай отца, спрашивай молодца.

Үҙе урлай, үҙе юллай.
Кутит да людей мутит.

Үҙе ут сәсә, үҙе һыу һибә.
В воду глядит, а про огонь говорит.

Үҙе юҡтың күҙе юҡ.
За глазами, что за горами.

Үҙ йортонда алйот та хужа.
И веник в бане господин.

Үҙ сүплегендә әтәс тә батыр.
И петух на своем пепелище храбрится.

Источник

Башкирские пословицы и поговорки

Умному не говори — сам узнает, доброго не спрашивай — сам даст

На одном колесе не уедешь

Ножом друга режь хоть рог, ножом врага — только войлок

Была бы голова цела — шапка найдется

Кто никогда не болел, не дорожит здоровьем

Других слушай, а делай по-своему

Приглашение — из лицемерия, случайная встреча — по счастливой судьбе

Пословицу сказал — дорогу указал, поговорку — душу утешил

Лентяй одно дело дважды делает

В одном сердце две любви не уместишь

Лучше свою салму, чем у людей халву

Выпущенное слово — что птица в полёте

Быстрого коня нет нужды подгонять, умелому человеку нет нужды помогать

Чем чужим умом богатеть, лучше в бедности своим жить

Читайте также:  Haylou solar как настроить русский язык

По одеялу и ноги протягивают

Одной рукой в ладоши не бьют

Понадеялся на Бога — остался голодным

Птица ошибется — в ловушку попадет, мужчина ошибется — свободу потеряет

Кто долго выбирает, тому плешивая жена достаётся

Одним пальцем не ущипнешь

Советуйся и с умным, и с глупым

Как подумаешь, так и увидишь

Оленю на рога муха не сядет

Сказанное слово — выпущенная стрела

Понадеявшись на многое, не потеряй малого

Друг поддерживает дух

Ласковым словом камни сломаешь

Не надейся на силу, надейся на ум

Холодное слово пока до сердца дойдет — превратится в лед

Ожидавший от Бога огонь проглотил, заработавший трудом шубу сшил

Не справившись с трудностями, блинов не попробуешь

На чужбине дороже богатств родная сторона

Болезнь приходит пудами, уходит по золотнику

Не бери труса в спутники, а безголосого — в хор

Рана, нанесенная саблей, заживает, рана же, нанесенная словами, не заживет

Заблудишься — вперед смотри

Неплачущему дитяти сосать не дают

Опасен не сильный, а мстительный

Гни дерево, пока оно молодо

У бедняка деньги журавлем поют

Не верь улыбке врага

Вперед взгляни один раз, оглянись — пять раз

Собака в своей конуре сильна

Не суди по силе рук, а суди по силе сердца

Без ветра деревья не качаются

Не умеющий плясать музыки не любит

Гору красит камень, человека — голова

Слово — серебро, молчание — золото

Не вспотеет лоб — не закипит котел

Себя не возвеличивай, других не унижай

Не видавши горького, не будешь есть сладкого

Чем одному тропу пробивать, лучше с другими вместе заблудиться

Тихо шел — дошел, торопился — с пути сбился

Умного видно но лицу, а дурака по словам

Кто много знает, того и беда не коснется, и мор не возьмет

Коль душа широкая — угощение найдется

Дерево красиво листвой, человек — одеждой

Меньше говори — больше слушай

Настоящий мужчина добьется цели

Бойся обидеть друга и выдать тайну врагу

Где не пройти стреле, не маши саблей

Умному достаточно знака, дураку мало и колотушки

Не будь солонее соли или слаще мёда

Река не размывает оба берега в одном месте

Павшая корова — молочная

Рыба любит, где глубже, мулла — где больше дают

Кто испытан раз, того не пытай тысячу раз

Сильный победит одного, знающий — тысячу

Кто падает по своей вине, тот не плачет

Отрубишь змее голову — будет извиваться хвост

Знай много, да говори мало

Чем рост с верблюда, лучше ум с пуговку

Не прыгнув в воду, не научишься плавать

И ржаной хлеб ешь со вкусом

Надейся не на Бога, а на себя

Мать о детях беспокоится, дети в степь смотрят

Листву путает ветер, человека — слово

Дашь совет умному — поблагодарит, глупому — на смех поднимет

Грязный хвост одной коровы испачкает сотню

Медведя боялся — на волка нарвался, врага испугался смерти дождался

После драки поднял кулак

Думай дважды, говори раз

У кукушки, рано куковавшей, голова болит

Не умеющий ходить портит дорогу, не умеющий говорить — портит слово

В радости знай меру, в беде — веры не теряй

Время руками не удержишь

Умелого видно по лицу

Собака в своей конуре храбра

И маленькое дело делай, как большое

Голодному — хлеб, сытому — причуды

Читайте также:  Аудирование как метод повышения уровня знаний английского языка

Плохая лошадь состарит хозяина, плохая жена — мужа

Каков стан, такова и тень

Несказанному слову — сам хозяин, сказанное слово — общее достояние

Глубокая река течет без шума

Что вылетело из-за тридцати зубов, долетит до тридцати ушей

Дорога даже в ухабах лучше бездорожья

Два арбуза не уместятся под одной мышкой

Кто выпил молоко — остался цел, а кто посуду облизал — попался

Хоть сидишь криво, говори прямо

Письмена на камне не сотрешь

Не садись в чужие сани, а если уж сел — не раскаивайся

Вода сама не подойдет, подойдет жажда

Нелюбимый всегда лишний

Рана, нанесенная словом, не заживет, рана, нанесенная рукой, заживет

Сердечное слово до сердца доходит

С обнищавшего кочевья дани не требуй

Коль угощают — и воду пей

Кривая береза не удержит снега, плохой человек не сдержит слова

Незнание — не порок, нежелание знать — большой порок

Если говорить «мед», «мед», во рту сладко не будет

Человек от человека — как земля от неба

Палец пальцу, человек человеку не ровня

Коня гонит кнут, а джигита — совесть

Озеро не бывает без камыша, душа — без тоски

Источник

Пословицы и поговорки на башкирском языке

МӘҠӘЛ ҺӘМ ӘЙТЕМДӘР

Мәҡәл һәм әйтемдәрҙә халыҡ үҙенең быуаттан-быуатҡа һуҙылған тормош тәжрибәһен, тапҡыр аҡылын, яҡшылыҡҡа булған ынтылышын сағылдырған. Улар тормошта осрай торған күренештәрҙе күҙәтеү нигеҙендә барлыҡҡа килгәндәр. Афористик жанрҙар үҙҙәренең тәбиғәте менән күп яҡлы, улар халыҡтың һөйләү телмәрен биҙәү, уның тыңлаусыға тәьҫир көсөн арттырыу өсөн ҡулланылалар.

Мәҡәл — халыҡ ижадында тормош тәжрибәһенән сығып, ыҡсым ғына итеп әйтелгән тәрән мәғәнәле тапҡыр һүҙ.

Әйтем — һамаҡлап әйтелгән һүҙ; башҡорт фольклорында тормоштоң айырым бер күренешенә ситләтеп, кинәйәләп йәки образлы итеп баһа биргән тотороҡло һүҙбәйләнеш; составы һәм төҙөлөшө тотороҡло булған, мәғәнә яғынан бер бөтөн әҙер телмәр берәмеген тәшкил иткән, лексик яҡтан ойошҡан һүҙбәйләнеш.

ТЫУҒАН ИЛ ТУРАҺЫНДА МӘҠӘЛДӘР
Иле барҙың – көнө бар.
Айғыр малға ни етә, йөрөй белгән кешегә; тыуған илгә ни етә, ҡәҙерен белгән кешегә.
Айырылған ил аҙыр, ҡушылған ил уҙыр.
Аҫыл кеше алтын тип үлмәҫ, илем тип үлер.
Ат әйләнеп төйәген табыр, һыу әйләнеп юлын табыр, ир әйләнеп илен табыр.
Ат туйған ерендә, ир тыуған илендә.
Алтын- көмөш яуған ерҙән тыуған-үҫкән ил артыҡ.
Берҙең көнө ил менән, илдең көнө ер менән.
Берҙә түгел, илдә көс.
Биле ныҡтың – иле ныҡ, иле ныҡтың – биле ныҡ.
Данлы егет ил өсөн үлер.
Дуҫынан айырылған ете йыл илар,
Иленән айырылған ғүмер буйы илар.
Ерҙең даны ирҙән.
Ерҙең көнө ил менән, илдең көнө ер менән.
Ерҙән айырылған елгә осор.
Ере байҙың – иле байыр.
Ерһеҙ кеше — илһеҙ кеше.
Икмәк – илдән, һыу – күлдән.
Ил барҙа сәпсек үлмәҫ.
Ил барҙа, ир хур булмаҫ, ир барҙа, ил хур булмаҫ.
Иле барҙың теле бар, теле барҙың иле бар.
Ил ирекһеҙ булһа, ир күрекһеҙ булыр.
Ил көйөнгәндә көйөн, ил һөйөнгәндә һөйөн.
Ил ҡәҙерен белмәгән – башын юғалтҡан,
Ер ҡәҙерен белмәгән – ашын юғалтҡан.
Ил намыҫы хур итмәҫ.
Ил терәге – ир, ир терәге – ил.
Илгә бирһән ашыңды, ил ҡәҙерләр башыңды,
Эткә бирһәң ашыңды, эттәр талар башыңды.
Илгә ҡушылһаң – ир булырһың, илдән айырылһаң – хур булырһың.
Илдең биле ныҡ булһын, ирҙең күңеле туҡ булһын.
Илдең көнө ер менән.
Илдең эше ир муйынында, ирҙең эше ил ҡуйынында.
Илдә булһа үлмәҫһең, илһеҙ көнөң күрмәҫһең.
Иле берҙәмдең, көнө берҙәм.
Иленән биҙгән ир уңмаҫ, күленән биҙгән ҡаҙ уңмаҫ.
Ир аҡылы – бер алтын, ил аҡылы – мең алтын.
Ир булһаң, илгә таян.
Ир-егеттең аҫылы ил эшендә танылыр.
Ир-егетең яҡшыһы ил менән.
Ир илендә ҡәҙерле.
Ир терәге – ер.
Ир – тыуған ерендә, ат – туйған ерендә.
Ир яҡшыһы илгә ярай.
Ирҙең даны иленән, халҡы менән еренән.
Ирҙәр айырылһа, ил таралыр.
Киң кейем туҙмаҫ, кәңәшле ил аҙмаҫ.
Көтөү ташлаған малды бүре алыр, илен ташлаған ирҙе гүр алыр.
Күл балығы менән данлы, ил халығы менән данлы.
Мал ашаған еренә, ир тыуған еренә ҡайтыр.
Осорорға ел көслө, көрәшергә ил көслө.

Читайте также:  Вся философия человеческий рассудок на туманном языке

Яҡшылыҡ hәм изгелек тураhында мәҡәл

Изгелек ерҙә ҡалмаҫ.
Яҡшы ҡағылһа – йән һөйөнә, яман ҡағылһа – йән көйөнә.
Яҡшынан ҡасма, яманға аяҡ баҫма.
Яҡшылыҡ ҡылған – аш йыйған, яманлыҡ ҡылған – таш йыйған.
Яҡшылыҡҡа яҡшылыҡ – һәр кешенең эшелер; яманлыҡҡа яҡшылыҡ – ир кешенең эшелер.

Һандуғас тураһында мәҡәлдәр

Һандуғас булһаң, һайрай ҙа бел.
Һандуғас йырын йырлайым тип, үҙ йырыңды онотма.
Һандуғас үҙ ҡәҙерен үҙе белер.
Һандуғас һайрап еңер, ҡарға ҡарҡылдап еңер.
Һандуғас юҡ йылды ҡарға дан тотор.

Яҙ миҙгеленә мәҡәл, әйтемдәр

Яҙ эшләһәң, ҡыш алырһың.
Яҙҙың бер көнө йылды туйҙыра
Яҙҙың йәме сәскә менән, көҙҙөң йәме көлтә менән.

Көҙ бай булма, яҙ бай бул.
Көҙгө ашлыҡты көлгә сәс, яҙғы ашлыҡты боҙға сәс.
Илай-илай яҙ була, көлә-көлә көҙ була.
Көҙ килгән ҡунаҡҡа — ат ҡаҙыһы,
Яҙ килгән ҡунаҡҡа — ҡарта ярыһы.

Ҡарға, һайрап, һандуғас булмаҫ.
Ҡарға һайыҫҡан кеүек йөрөп ҡарайым тип үҙ йөрөшөн онотҡан, ти.
Ҡоштоң матурлығы төҫөнә ҡарап,кешенең матурлығы эшенә ҡарап.
Ҡошто ем менән алдайҙар.
Ҡош ояһыҙ булмай.
Ҡарға ҡарға менән осор.
Ҡарға ҡарғаның күҙен соҡомаҫ.
Ҡарға ҡарғаны маҡтай.
Сәпсек сәпсек менән оса.
Ҡарға ҡарҡылдаһа — үҙ башына.
Ҡарғанан ҡарауыл ҡуйһаң, өҫтөңә яу килтерер.
Ҡош та һайланмайынса ҡыуакҡа ҡунмай.
Ҡарға үҫтермә — күҙеңде соҡор.
Ҡарғанан ҡарсыға тыумаҫ, ҡарсыға ҡарға булмаҫ.
Ҡарғанан ҡарға тыуа.
Ҡарғанан һандуғас тыумаҫ.
Өйрәк бәпкәһе тауыҡ аҫтында сыҡһа ла һыуға тартыр.
Өйрәк йомортҡаһын тауыҡ баҫыр, бәпкәһе һыуға ҡасыр.
Һәр ҡош үҙ ояһын маҡтай.
Бөркөт бүҙәнә түгел.
Ҡарғаның үҙ тауышы үҙенә хуш.
Ҡарлуғас һандуғасҡа эйәрә алмай.
Тауыҡ, ҡанат ҡаҡһа ла, оса алмаҫ.
Һайыҫҡан һайрау менән һандуғас булмаҫ.
Һандуғас үҙ ҡәҙерен үҙе белер.
Һандуғас һайрап еңер, ҡарға ҡарҡылдап еңер.
Һандуғас юҡ йылды ҡарға дан тотор.
Ҡош һауала, ат тауҙа, егет яуҙа һынала.
Ҡошта — шоңҡар, йылҡыла — толпар (аҫыл).
Ҡоштоң бары шоңҡар булмаҫ.

ИКМӘК ТУРАҺЫНДА МӘҠӘЛДӘР
Икмәк – ил байлығы.
Икмәктән оло булма.
Икмәк аша атлама.
Икмәктең валсығын да ергә ташлама.
Икмәк сәйнәмәйенсә йотолмай.
Икмәк-тоҙҙан баш тартма.
Икмәкте хурлама, ҙурла.
Икмәктән оло аш юҡ.
Ил ҡеүәте — икмәктә.
Икмәк — илдән, һыу — күлдән.
Икмәк юлда йөк түгел.

изгелек һәм яуызлыҡ тураһында мәҡәл

Иҙгелек ерҙә ҡалмаҫ.
Изгелектең иртәһе-кисе юҡ.
Ҡөн яманы китер, әҙәм яманы китмәҫ.
Яҡшы ҡағылһа – йән һөйөнә, яман ҡағылһа – йән көйөнә.
Яҡшынан ҡасма, яманға аяҡ баҫма.
Яҡшылыҡ ҡылған – аш йыйған, яманлыҡ ҡылған – таш йыйған.
Яҡшылыҡҡа яҡшылыҡ – һәр кешенең эшелер; яманлыҡҡа яҡшылыҡ – ир кешенең эшелер.

Источник

Интересные факты из жизни